Mae Ail Ran Don Quixote de la Mancha yn parhau â hanes un o gymeriadau mwyaf eiconig llenyddiaeth y byd, gan ddyfnhau'r themâu o hunaniaeth, enwogrwydd, gwirionedd a grym straeon. Bellach mae enw Don Quixote wedi lledu drwy'r wlad, ac mae ef a Sancho Panza yn dychwelyd i fyd lle mae eraill eisoes wedi clywed am eu hanturiaethau. Mae Cervantes yn chwarae'n gelfydd â'r ffin rhwng hanes a dychymyg, gan greu gwaith sy'n fwy hunanymwybodol ac uchelgeisiol nag unrhyw ran flaenorol.
Yn y gyfrol hon ceir rhai o'r penodau mwyaf cofiadwy yn yr hanes cyfan: antur Dulcinea wedi ei swyno, Ogof Montesinos, cyfnod Don Quixote a Sancho ymhlith y dug a'r dduges, llywodraeth Sancho Panza ar yr ynys ddychmygol, a'r digwyddiadau rhyfeddol sy'n arwain at ddiwedd taith y marchog. Mae Sancho yn datblygu'n ffigwr o ddoethineb a hiwmor, tra bod Don Quixote yn parhau i geisio byw yn ôl egwyddorion anrhydedd a marchogaeth er gwaethaf gwawd a gwrthwynebiad y byd.
Yn ei derfyn pwerus, mae'r nofel yn symud o gomedi at fyfyrdod dwfn ar fywyd, marwolaeth, edifeirwch a hunan-adnabyddiaeth. Mae Cervantes yn rhoi diwedd urddasol i'w arwr, gan ddatgelu'r dyn y tu ôl i'r rhithiau ac ychwanegu haenau newydd o deimlad a doethineb at un o weithiau mwyaf llenyddiaeth y byd. Mae Ail Ran Don Quixote yn gadarnhad o athrylith Cervantes ac yn un o gampau pennaf y nofel fyd-eang.
