Galícijčina
Cantos caucanos publicado integramente en 1985, cinco anos despoisdespois da volta de Antón Avilés da súa estadía durante dezanove anosen Colombia. O poemario, no que o autor expresa a súa saudade polopaís americano, a súa segunda patria, -"aquela patria da mocedade",nas súas palabras, foi merecedor do Premio Nacional da Crítica,quedando tamén como finalista no Premio Nacional de Literatura. Comona maior parte da súa obra poética, en "Cantos cucanos" Aviléspretende recobrar as extensas xeografías do Val do Cauca como unhaparaíso definitivamente perdido, a través da palabra poética. Na obra, constituída por tres poemas extensos, organizados en dúas series("Crónicas", a primeira, e a segunda homónima ao título do poemario),a visión deste paraíso comprende unha ampla franxa temporal querepresenta inicialmente un ámbito precolombino edénico, logo oshorrores da conquista por parte dos espa?ois, algún dos episodios daloita pola independencia, a época contemporánea dos anos vividos enColombia e a súa posterior lembranza saudosa desde Galicia. Paraexplicar este proceso de recuperación do xa perdido, empregou Avilés a figura de Ulises, imprescindible na configuración da súa poética.Para Martín Veiga, responsable da presente edición e autor do extensoestudio biobliográfico que a precede, a sabia utilización que Avilésfixo da súa experiencia americana desenvolvendo un tecido lírico que a transcende, converten a "Cantos caucanos" "nunha obra única no ámbito da literatura galega". A incorporación do exotismo, tanto temáticocomo léxico, a ollada atemporal, acaso mítico, a potencia vitalista ea dicción rotunda e sonora, a prodixiosa potencia verbal destesversos, a suntuosidade desta voz, que se demora nunha narratividadehistoricista propia da nova épica, mesturada igualmente cos maticesdelicados da poesía lírica e elexíaca, aspectos valorados unanimentepola crítica, fixeron de Cantos caucanos un dos cumes colosais dapoesía galega dos anos oitenta.
